Στις 24 Οκτωβρίου 2023, η οικογένεια της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ αποχαιρέτησε έναν από τους σπουδαιότερους διοικητικούς ηγέτες που γνώρισε ποτέ ο Σύλλογος. Τρία χρόνια αργότερα, η μορφή του παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με τις χρυσές εποχές της ομάδας μας, τους τίτλους της δεκαετίας του 1990, τις μεγάλες ευρωπαϊκές αναμετρήσεις και την αναγέννηση ενός ιστορικού σωματείου που προσπαθούσε να σταθεί ξανά στα πόδια του μετά τον ξεριζωμό του 1974.
Ο Κίκης δεν περιορίστηκε στον ρόλο του χρηματοδότη ή του διοικητικού παράγοντα. Είχε όραμα, προσωπικότητα, αποφασιστικότητα και την ικανότητα να μετατρέπει τις φιλοδοξίες σε πράξεις. Πίστεψε ότι η ΑΝΟΡΘΩΣΗ μπορούσε να γίνει ξανά η μεγαλύτερη δύναμη του κυπριακού ποδοσφαίρου. Και το σημαντικότερο είναι πως κατάφερε να το αποδείξει μέσα στους αγωνιστικούς χώρους.
Από την Αμμόχωστο στην κορυφή του κυπριακού ποδοσφαίρου
Γεννημένος στην Αμμόχωστο στις 17 Μαΐου 1937, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Συλλόγου, ο Κίκης Κωνσταντίνου ανέπτυξε σημαντική επιχειρηματική δραστηριότητα, ενώ υπηρέτησε και τον τουριστικό τομέα της Κύπρου, διατελώντας πρόεδρος του ΠΑΣΥΞΕ για οκτώ χρόνια.
Η μεγάλη του αγάπη, ωστόσο, ήταν η ΑΝΟΡΘΩΣΗ. Το 1989 ανέλαβε την προεδρία της, σε μια περίοδο κατά την οποία η ομάδα της Αμμοχώστου αναζητούσε τον δρόμο της επιστροφής στην κορυφή.
Είχαν περάσει ήδη 26 χρόνια από το τελευταίο πρωτάθλημα του 1963 και 15 από την τουρκική εισβολή. Η ΑΝΟΡΘΩΣΗ, μακριά από τη φυσική της έδρα, προσπαθούσε να ξαναχτίσει την αγωνιστική της ταυτότητα.
Ο νέος πρόεδρος δεν ήθελε απλώς μια ανταγωνιστική ομάδα. Ήθελε έναν Σύλλογο που θα διεκδικούσε κάθε χρόνο τίτλους, θα πρωταγωνιστούσε στην Ευρώπη και θα αποτελούσε σημείο αναφοράς για τον προσφυγικό κόσμο της Αμμοχώστου.
Όπως καταγράφεται και στο ιστορικό βιβλίο «Ένας αιώνας Ανόρθωσις Αμμοχώστου», το όραμά του συνδεόταν με την ανάκτηση της παλιάς αίγλης του Συλλόγου και τη διατήρηση της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ ως συμβόλου του αγώνα για επιστροφή.
Εκείνο το απόγευμα, η ομάδα του Ιορντάν Ιορντάνοφ επικράτησε εκτός έδρας της Ένωσης Νέων Παραλιμνίου με 2-1, χάρη στα τέρματα των Πανίκου Ππούνα και Σίνισα Γκόγκιτς, εξασφαλίζοντας μαθηματικά την κατάκτηση του πρωταθλήματος.
Ήταν ο πρώτος τίτλος πρωταθλήματος μετά από 32 ολόκληρα χρόνια. Ο πρώτος στην προσφυγιά.
Για τους Ανορθωσιάτες δεν ήταν απλώς μια ποδοσφαιρική επιτυχία. Ήταν μια στιγμή λύτρωσης. Μια επιβεβαίωση ότι η ομάδα που ξεριζώθηκε από την Αμμόχωστο μπορούσε να επιστρέψει στην κορυφή.
Ο δρόμος προς εκείνο το πρωτάθλημα είχε προετοιμαστεί τα προηγούμενα χρόνια. Οι δεύτερες θέσεις του 1991, του 1992 και του 1994 έδειχναν πως κάτι μεγάλο δημιουργούνταν. Ο Κίκης Κωνσταντίνου, παρά τις απογοητεύσεις, συνέχισε να επενδύει και να ενισχύει την ομάδα.
Το 1995, η δικαίωση ήρθε με τον πιο εμφατικό τρόπο.
Ήταν η αρχή της μεγαλύτερης περιόδου αγωνιστικής κυριαρχίας της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ μετά την τουρκική εισβολή.
Η πρώτη κατάκτηση αποδείχθηκε μόνο η αρχή.
Με τον Ντούσαν Μιτόσεβιτς στην τεχνική ηγεσία, η ΑΝΟΡΘΩΣΗ δημιούργησε μια πραγματική ποδοσφαιρική δυναστεία, κατακτώντας τέσσερα συνεχόμενα πρωταθλήματα από το 1997 μέχρι το 2000.
Η ομάδα μας διέθετε ποιότητα, προσωπικότητα, βάθος στο ρόστερ και, πάνω απ’ όλα, νοοτροπία νικητή. Δεν αρκούνταν πλέον σε μια καλή παρουσία. Είχε ως μοναδικό στόχο την κορυφή.
| Πρωταθλήματα | 1995, 1997, 1998, 1999, 2000 |
| Κύπελλα | 1998, 2002 |
| Ασπίδες | 1995, 1998, 1999, 2000 |
Ξεχωριστή θέση κατέχει το 1998, όταν η ΑΝΟΡΘΩΣΗ πανηγύρισε το νταμπλ, κατακτώντας το Κύπελλο απέναντι στον Απόλλωνα.
Πίσω από τους τίτλους υπήρχε μια διοίκηση που δεν φοβόταν τις μεγάλες αποφάσεις. Ο Κίκης είχε υψηλές απαιτήσεις από όλους και δεν συμβιβαζόταν εύκολα με την αποτυχία.
Τα έντεκα τρόπαια αποτελούν την πιο χειροπιαστή απόδειξη της επιτυχίας του. Όμως, εξίσου σημαντική ήταν η αλλαγή νοοτροπίας. Η ΑΝΟΡΘΩΣΗ έπαψε να ελπίζει ότι κάποτε θα γίνει πρωταθλήτρια. Άρχισε να θεωρεί την κατάκτηση τίτλων φυσικό της προορισμό.
Ο Τιμούρ Κετσπάγια και οι μεταγραφές που άλλαξαν τις ισορροπίες
Μία από τις μεγαλύτερες επιτυχίες του Κίκη Κωνσταντίνου ήταν η ικανότητά του να προσελκύει ποδοσφαιριστές υψηλής ποιότητας.
Οι Σίνισα Γκόγκιτς, Τόζα Σάμπουριτς, Μάικ Ομπίκου, Βέσκο Μιχαΐλοβιτς και Βλάνταν Τόμιτς ήταν μερικά από τα ονόματα που σημάδεψαν εκείνη την εποχή. Παράλληλα, οι μεταγραφές Κυπρίων ποδοσφαιριστών, όπως οι Γιάννης Οκκάς, Γιώτης Εγκωμίτης και Δημήτρης Ιωάννου, προκάλεσαν τεράστια αίσθηση.
Καμία, ωστόσο, ιστορία δεν είναι τόσο χαρακτηριστική όσο εκείνη της απόκτησης του Τιμούρ Κετσπάγια το 1992.
Σύμφωνα με όσα αφηγήθηκε αργότερα ο ίδιος ο Κίκης Κωνσταντίνου, ταξίδεψε στη Γεωργία μαζί με τον τότε προπονητή Άνχελ Ιορντανέσκου για να εξετάσουν την περίπτωση του νεαρού ποδοσφαιριστή της Ντιναμό Τιφλίδας.
Το ταξίδι αποδείχθηκε περιπετειώδες. Οι συνθήκες μετακίνησης ήταν εξαιρετικά δύσκολες, ενώ ο Κετσπάγια δεν αγωνίστηκε στο παιχνίδι που επρόκειτο να παρακολουθήσουν.
Ο Κίκης, ωστόσο, δεν εγκατέλειψε την προσπάθεια. Χωρίς να γνωρίζει τη γλώσσα, αναζητούσε πληροφορίες από τους ντόπιους για τον ποδοσφαιριστή.
«Δυναμό, Τιμούρ!», τους έλεγε, όπως διηγήθηκε χαρακτηριστικά χρόνια αργότερα.
Οι αντιδράσεις που εισέπραττε ήταν αρκετές για να ενισχύσουν την πεποίθησή του ότι είχε ανακαλύψει έναν εξαιρετικό παίκτη.
Τελικά, παρέμεινε στη Γεωργία και ολοκλήρωσε τη μεταγραφή, χωρίς καν να έχει παρακολουθήσει τον Κετσπάγια να αγωνίζεται!
Η συνέχεια αποτελεί ιστορία. Ο Γεωργιανός έγραψε το όνομά του με χρυσά γράμματα στην ΑΝΟΡΘΩΣΗ, αρχικά ως ποδοσφαιριστής και αργότερα ως προπονητής.
Οι ευρωπαϊκές βραδιές και το όνειρο του Champions League
Το όραμα του Κίκη Κωνσταντίνου δεν περιοριζόταν εντός Κύπρου.
Ήθελε την ΑΝΟΡΘΩΣΗ να ανταγωνίζεται μεγάλους ευρωπαϊκούς συλλόγους και να διεκδικεί την παρουσία της στην κορυφαία διασυλλογική διοργάνωση.
Το 1995 η ομάδα μας αντιμετώπισε τη Ρέιντζερς, γνωρίζοντας την ήττα με μόλις 1-0 στη Σκωτία, πριν αποσπάσει ισοπαλία 0-0 στον επαναληπτικό.
Το 1997, η ΑΝΟΡΘΩΣΗ κέρδισε τη βελγική Λιρς με 2-0 στον πρώτο αγώνα των προκριματικών του Champions League, δημιουργώντας μεγάλες προσδοκίες. Η ήττα με 3-0 στον επαναληπτικό στέρησε μια ιστορική πρόκριση.
Ακολούθησαν οι αναμετρήσεις με τον Ολυμπιακό Πειραιώς το 1998, τη Χέρτα Βερολίνου το 1999 και την Άντερλεχτ το 2000.
Μπορεί το μεγάλο ευρωπαϊκό όνειρο να μην πραγματοποιήθηκε επί της δικής του προεδρίας, όμως οι αναμετρήσεις εκείνες έδειξαν πως η ΑΝΟΡΘΩΣΗ μπορούσε να κοιτάξει στα μάτια ομάδες με πολλαπλάσιους προϋπολογισμούς.
Όταν το 2008 η «Μεγάλη Κυρία» έγινε η πρώτη κυπριακή ομάδα που προκρίθηκε στους ομίλους του Champions League, με προπονητή τον Τιμούρ Κετσπάγια, αρκετοί θυμήθηκαν τον πρόεδρο που είχε θέσει τις βάσεις για να γίνει πραγματικότητα αυτό το όνειρο.
Η προσφορά του Κίκη Κωνσταντίνου δεν περιορίστηκε στα αποτελέσματα και στις μεταγραφές.
Ένα από τα σημαντικότερα έργα του ήταν η αναβάθμιση του «Αντώνης Παπαδόπουλος».
Το 1992 προχώρησε η ανέγερση της Νότιας Εξέδρας, ενώ ακολούθησε εκτεταμένη ανακαίνιση του σταδίου, με τα εγκαίνια να πραγματοποιούνται στις 28 Ιανουαρίου 1998.
Παράλληλα, πήρε αποφάσεις πρωτοποριακές για τα δεδομένα του κυπριακού ποδοσφαίρου.
Η αφαίρεση των κιγκλιδωμάτων από τις εξέδρες αποτέλεσε τολμηρή επιλογή, ενώ η λειτουργία οικογενειακής κερκίδας, για πρώτη φορά στην Κύπρο, έδειχνε τη σημασία που απέδιδε στη δημιουργία ενός σύγχρονου ποδοσφαιρικού περιβάλλοντος.
Δεν αντιμετώπιζε το γήπεδο μόνο ως χώρο διεξαγωγής αγώνων. Ήθελε να αποτελεί το σπίτι των Ανορθωσιατών, έναν χώρο στον οποίο θα μπορούσαν να βρίσκονται οικογένειες και νέες γενιές φιλάθλων.
Σημαντική ήταν και η συμβολή του στην επαγγελματική οργάνωση του Συλλόγου. Ο πρώην γενικός διευθυντής Κώστας Σολωμού θυμήθηκε μετά τον θάνατό του ότι ο Κίκης πρωτοστάτησε στη δημιουργία οργανωμένων γραφείων, στελεχωμένων με επαγγελματίες, σε μια εποχή που τέτοιες πρακτικές δεν ήταν καθιερωμένες στην Κύπρο.
Η ισχυρή προσωπικότητα και όσα έλεγαν γι’ αυτόν
Ο Κίκης Κωνσταντίνου υπήρξε μια έντονη προσωπικότητα. Δυναμικός, απαιτητικός, πολλές φορές εκρηκτικός, αλλά πάντοτε αποφασισμένος να υπερασπιστεί όσα πίστευε για την ΑΝΟΡΘΩΣΗ.
Δεν έλειψαν οι διαφωνίες, η κριτική και οι δύσκολες στιγμές στη διάρκεια της διοικητικής του πορείας. Άλλωστε, μια τόσο μακρά προεδρία, με μεγάλες οικονομικές δεσμεύσεις και υψηλές προσδοκίες, δεν μπορούσε να είναι απαλλαγμένη από εντάσεις.
Η αφοσίωσή του στον Σύλλογο, όμως, αναγνωρίστηκε ακόμη και από ανθρώπους που κατά καιρούς είχαν διαφορετικές προσεγγίσεις.
Μετά τον θάνατό του, ο τότε πρόεδρος της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ, Ανδρέας Σάντης, τον χαρακτήρισε:
«Ο αναμορφωτής, ο καθοδηγητής, ο οραματιστής, ένας άνθρωπος που έβλεπε πολύ πιο μπροστά από την εποχή του με πράξεις και όχι με λόγια».
Η αναφορά αυτή αποτυπώνει ίσως καλύτερα από κάθε άλλη περιγραφή την αντίληψη που υπήρχε για τον Κίκη: έναν άνθρωπο που δεν αρκούνταν στις υποσχέσεις, αλλά αναλάμβανε την ευθύνη να υλοποιήσει όσα οραματιζόταν.
Η αποχώρηση, οι τιμητικές διακρίσεις και η διαχρονική παρουσία του
Το 2002 ολοκληρώθηκε ουσιαστικά η μεγάλη περίοδος της προεδρίας του, με τον ίδιο να αποφασίζει να μην επαναδιεκδικήσει τη θέση. Η είδηση είχε απασχολήσει ακόμη και την UEFA, η οποία είχε αναγνωρίσει τον καθοριστικό ρόλο του στην άνοδο της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ κατά τη δεκαετία του 1990.
Το όνομά του, ωστόσο, δεν έπαψε ποτέ να συνδέεται με τον Σύλλογο, ενώ καταγράφεται και νέα διοικητική παρουσία του το 2011. Στις 22 Αυγούστου 2007 ανακηρύχθηκε επίτιμος πρόεδρος της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ, σε αναγνώριση της τεράστιας προσφοράς του.
Είχε επίσης διακριθεί ως παράγοντας της χρονιάς, ενώ το 2011 η Κυπριακή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου τού απένειμε το Αριστείο της ΚΟΠ, με ομόφωνη απόφαση του Διοικητικού της Συμβουλίου. Ήταν μια αναγνώριση που ξεπερνούσε τα όρια της ομάδας μας. Ο Κίκης Κωνσταντίνου είχε συμβάλει ουσιαστικά στην αναβάθμιση του κυπριακού ποδοσφαίρου συνολικά.
«Το σωματείο τζαι τα μάθκια σας»
Ίσως καμία φράση δεν αποτυπώνει καλύτερα τη σχέση του Κίκη Κωνσταντίνου με την ΑΝΟΡΘΩΣΗ από εκείνη που ο ίδιος είχε απευθύνει στον κόσμο της: «Το σωματείο τζαι τα μάθκια σας».
Λίγες μόνο λέξεις που κουβαλούν ένα τεράστιο μήνυμα ευθύνης. Για τον Κίκη, η ΑΝΟΡΘΩΣΗ δεν ήταν ιδιοκτησία κανενός προέδρου, καμίας διοίκησης και κανενός παράγοντα. Ήταν ένας ιστορικός Σύλλογος που έπρεπε να προστατεύεται και να παραδίδεται ακέραιος στις επόμενες γενιές. Η φράση επανήλθε με ιδιαίτερη συγκίνηση στη δημόσια συζήτηση για την ομάδα, με τον Σύλλογο να τη μνημονεύει στην ανακοίνωση για τη δεύτερη επέτειο του θανάτου του, τον Οκτώβριο του 2025.
Είναι λόγια που αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία στις δύσκολες περιόδους. Ειδικά όταν η ΑΝΟΡΘΩΣΗ βρίσκεται αντιμέτωπη με αγωνιστικές και οικονομικές προκλήσεις.
Στις 24 Οκτωβρίου 2023 ο Κίκης Κωνσταντίνου έφυγε από τη ζωή, αφήνοντας πίσω του ένα τεράστιο κενό.
Ο Σύλλογος κήρυξε πένθος, οι σημαίες κυμάτισαν μεσίστιες και ο κόσμος της ΑΝΟΡΘΩΣΗΣ είχε την ευκαιρία να τον αποχαιρετήσει στο «Αντώνης Παπαδόπουλος». Λίγους μήνες αργότερα, στις 4 Φεβρουαρίου 2024, πραγματοποιήθηκε η τελετή μετονομασίας της Δυτικής Εξέδρας του σταδίου σε «Κερκίδα Κίκης Κωνσταντίνου». Ήταν μια συμβολική αλλά ιδιαίτερα σημαντική απόφαση. Το όνομά του συνδέθηκε και επίσημα με το γήπεδο που είχε βοηθήσει να αναμορφωθεί και στο οποίο έζησε αμέτρητες στιγμές χαράς, αγωνίας και συγκίνησης.
Η παρακαταθήκη ενός πραγματικού ηγέτη
Τρία χρόνια μετά τον θάνατό του, η κληρονομιά του Κίκη Κωνσταντίνου παραμένει ζωντανή.
Δεν βρίσκεται μόνο στις τροπαιοθήκες, στις φωτογραφίες των πρωταθλητών ή στις μεγάλες ευρωπαϊκές βραδιές.
Βρίσκεται στην πίστη ότι η ΑΝΟΡΘΩΣΗ μπορεί να ξεπερνά τις δυσκολίες. Στην πεποίθηση ότι ο ιστορικός Σύλλογος της Αμμοχώστου πρέπει να στοχεύει πάντοτε ψηλά. Στην απαίτηση για οργάνωση, σοβαρότητα, φιλοδοξία και αποτελέσματα.
Ο Κίκης Κωνσταντίνου παρέλαβε μια ομάδα που αναζητούσε την επιστροφή της στην κορυφή και την οδήγησε σε μια εποχή κυριαρχίας.
Πάνω απ’ όλα, όμως, βοήθησε μια ολόκληρη γενιά ξεριζωμένων Αμμοχωστιανών να αισθανθεί ξανά περήφανη.
Αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερό του επίτευγμα. Όχι απλώς ότι έκανε την ΑΝΟΡΘΩΣΗ πρωταθλήτρια, αλλά ότι την έκανε ξανά να πιστέψει στο μεγαλείο της. Και όσο οι επόμενες γενιές θα αναζητούν παραδείγματα ανθρώπων που αφιερώθηκαν πραγματικά στη «Μεγάλη Κυρία», το όνομα του Κίκη Κωνσταντίνου θα βρίσκεται πάντοτε στην πρώτη γραμμή.
Γιατί ορισμένοι πρόεδροι κατακτούν τίτλους.
Ο Κίκης Κωνσταντίνου άφησε εποχή.
Αιωνία σου η μνήμη, Πρόεδρε.
